उपचार कथाहरू

रुघाखोकी, मध्य कानको संक्रमण र दीर्घकालीन रुघाको सटिक उपचार

टनटन बाल अस्पतालले तपाईंको बच्चाको विकास यात्रामा साथ दिन्छ।

chronic cold

रुघाखोकी, मध्य कानको संक्रमण र दीर्घकालीन रुघाको सटिक उपचार

बालबालिकालाई लाग्ने धेरैजसो रुघाखोकी सामान्य हुन्छन्,
तर यदि यो बारम्बार भइरह्यो वा लामो समयसम्म टिक्यो भने,
मध्य कानको संक्रमण, पिनास (साइनासाइटिस) आदिनिम्त्याउन सक्छ।

टुनटुन बाल अस्पतालले सबै रुघाखोकीलाई एउटै तरिकाले उपचार गर्दैन।
लक्षणहरू कति समयसम्म टिकेका छन्, कति पटक दोहोरिएका छन्, र अन्य कस्ता समस्याहरू सँगसँगै देखिएका छन् भन्ने कुरालाई राम्ररी विश्लेषण गरेर,
हामी तपाईंका नानीबाबुको लागि उपयुक्त, सटिक निदान र चरणबद्ध उपचार प्रदान गर्दछौं।

के हाम्रा नानीबाबुलाई
साँच्चै सामान्य रुघाखोकीहोला र?

के तपाईंका नानीबाबुमा निम्न लक्षणहरू बारम्बार दोहोरिइरहेका वा लामो समयसम्म टिकिरहेका छन्?

यी लक्षणहरूले 'फरक निदान' (Differential Diagnosis) को आवश्यकता देखाउन सक्छन्।
२ हप्ताभन्दा बढी नाक बग्ने जारी रहन्छ
रुघाखोकी लागेजस्तै बारम्बार खोकी लाग्ने र सजिलै निको हुँदैन
औषधि खाएपछि सुधार भएर फेरि दोहोरिन्छ
राति खोकी बढी लाग्ने वा घुर्ने
रुघाखोकी लामो समयसम्म रहँदा मध्य कानको संक्रमण वा पिनास बारम्बार साथमा देखिन्छ

यदि यस्ता लक्षणहरू ३ हप्ताभन्दा बढी समयसम्म रहन्छन् वा बारम्बार दोहोरिन्छन् भने, यो सामान्य रुघाखोकी मात्र नभएर
मध्य कानको संक्रमण, दीर्घकालीन पिनास (Chronic Rhinitis), साइनसाइटिस (Sinusitis), एलर्जी, वा श्वासप्रश्वास मार्गको संवेदनशीलता (Bronchial Hypersensitivity) जस्ता
अन्य कारणहरू पनि हुन सक्छन्।

रुघाखोकी
किन हरेक बच्चामा फरक हुन्छ?

बालबालिकाको प्रतिरोधात्मक प्रणाली पूर्ण रूपमा विकसित नभएको हुनाले उनीहरूलाई बारम्बार रुघाखोकी लाग्न सक्छ।
तर, जब रुघाखोकी लामो समयसम्म टिक्छ, तब रुघाखोकी आफैं भन्दा पनि 'बच्चाको शरीरले कस्तो प्रतिक्रिया दिन्छ' भन्ने कुरा मुख्य समस्या हुन सक्छ।

बारम्बार दोहोरिने वा दीर्घकालीन रुघाखोकीमा प्रायः छुट्याउनुपर्ने कारणहरू:
  • साइनासाइटिस (पिनास)
    बाक्लो सिँगान, नाक बन्द हुने, अनुहार दुख्ने·टाउको दुख्ने, लामो समयसम्म रहने खोकी
  • एडेनोइड वृद्धि
    मुखले सास फेर्ने, घुर्ने, बारम्बार मध्य कानको संक्रमण
  • एलर्जी राइनाइटिस
    पातलो सिँगान·हाछ्युँ·चिलाउने, वातावरण र मौसम अनुसार बिग्रने
  • ब्रोन्कियल अतिसंवेदनशीलता/दमको सम्भावना
    राति बढ्ने खोकी, घ्यारघ्यार, व्यायामपछि खोकी

_नोट: यो सबै बच्चाहरूमा एकैनासले लागू हुँदैन। लक्षण र अवस्थाको आधारमा आवश्यक परेमा मात्र छनौटपूर्वक मूल्याङ्कन गरिन्छ।_

मध्य कानको संक्रमण (Otitis Media),
'सटीक पहिचान'यो महत्त्वपूर्ण छ र?

मध्य कानको संक्रमण बालबालिकामा धेरै सामान्य भए पनि, सबै मध्य कानको संक्रमणको अवस्था एकैनास हुँदैन।
यदि यो बारम्बार दोहोरियो वा राम्ररी उपचार गरिएन भने खतरनाक हुन सक्छ। त्यसैले,
प्रारम्भिक निदानभन्दा 'सटीक पहिचान र अनुगमन' महत्त्वपूर्ण छ। लक्षणहरू सामान्य देखिए पनि, कानको जालीको अवस्था र सूजनको ढाँचालाई सीधै जाँच गरेर मात्र निदान गर्न सकिन्छ।

  • 1

    १. सुन्ने शक्तिमा कमी:

  • 2

    २. भाषा विकासमा ढिलाइ:

  • 3

    ३. दीर्घकालीन मध्य कानको संक्रमण:

  • 1

    १. कान दुख्ने, ज्वरो आउने, चिडचिडाहट:

  • 2

    २. रुघाखोकी लागेपछि बारम्बार कान छुनु:

  • 3

    ३. बिना कारण चिडचिडाहट र सुत्ने समस्या:

  • 4

    ४. (शिशु तथा साना बालबालिकामा) बोली ढिलो हुने वा टेलिभिजनको आवाज ठूलो पार्ने बानी:

रुघाखोकी, मध्य कानको संक्रमण, दीर्घकालीन रुघाखोकीको उपचार
कसरी फरक हुन्छ?

टुनटुन बाल अस्पतालले 'परीक्षणबाट सुरु हुने उपचार' भन्दा पनि
पहिचानबाट सुरु हुने सटिक उपचारलाई प्राथमिकता दिन्छ।

सटिक उपचारका सिद्धान्तहरू:
1

सबैभन्दा आधारभूत जाँचदेखि
सुरुवात

2

सबै बच्चालाई एउटै जाँच वा उपचार
लागू गर्दैनौं।

3

लक्षणहरू, जाँचका निष्कर्षहरू र रोगको प्रगतिलाई समग्रमा हेरेर
चरणबद्ध रूपमा निर्णय गर्छौं।

आवश्यक परेमा मात्र गरिने
सटिक मूल्याङ्कन

मध्य कानको संक्रमण मूल्याङ्कन
ओटोस्कोपी (कानको जाँच)

कानको पर्दाको रातोपन, तरल पदार्थको उपस्थिति, कानको पर्दाको चाल हेरेर
संक्रमणको अस्तित्व र मात्राको पुष्टि गरिन्छ।

श्रवण परीक्षण (उमेर र अवस्था अनुसार)

मध्य कानको संक्रमणका कारण सुन्ने शक्तिमा परेको असर, कानको पर्दामा भएको क्षति, र
तरल पदार्थसहितको मध्य कानको संक्रमणको कार्यात्मक असरको मूल्याङ्कन गरिन्छ।

दीर्घकालीन सिँगान, नाक बन्द हुने, खोकीको मूल्याङ्कन
इमेजिङ परीक्षण

लक्षण र जाँचको नतिजा अनुसार, पिनास र यसका वरपरका संरचनाहरूलाई
चरणबद्ध रूपमा इमेजिङ परीक्षणद्वारा जाँच गरिन्छ।

पिनास (नाक वरपर)
को अवस्था मूल्याङ्कन · इमेजिङ परीक्षण

बालबालिकाको उमेर, लक्षण र क्लिनिकल अवस्थालाई ध्यानमा राखी सबैभन्दा उपयुक्त परीक्षण मात्र छानिन्छ।

उपलब्ध इमेजिङ परीक्षणहरू:
  • X-ray
    साइनसमा आधारभूत सूजन छ/छैन भन्ने पुष्टि
  • ENT CT
    बारम्बार हुने कानको संक्रमण (Otitis Media) वा पुरानो साइनसको सूजन (Chronic Sinusitis) को शंका भएमा विस्तृत संरचनात्मक मूल्याङ्कन

_नोट: सटिक उपचारका सिद्धान्तहरू अनुसार अनावश्यक परीक्षणहरू गरिँदैन।_

उपचार र व्यवस्थापनको दिशा निर्णय

उपचारको मुख्य उद्देश्य 'कडा उपचार' भन्दा पनि
बालबालिकालाई आवश्यक पर्ने स्तरलाई सटिक रूपमा मिलाउनु हो।

उपचार आवश्यक नहुने
अवस्थाहरू पनि धेरै हुन्छन्।

एन्टिबायोटिक बिना
निगरानी मात्र गरिन्छ।

बारम्बार दोहोरिने अवस्थामा
कारण अनुसारको व्यवस्थापन रणनीति महत्त्वपूर्ण हुन्छ।

जान्नै पर्ने महत्त्वपूर्ण कुराहरू

अभिभावकहरूका लागि
सन्देश
  • बारम्बार रुघाखोकी लाग्दैमा सबै बालबालिकाको रोग प्रतिरोधात्मक क्षमता कमजोर हुन्छ भन्ने छैन।
  • महत्त्वपूर्ण कुरा यो हो कि बच्चालाई लागेको रुघाखोकी वा मध्य कानको संक्रमण कुन प्रकारको हो, त्यसलाई सटिक रूपमा छुट्याउनु हो।
  • सटिक निदानले अनावश्यक औषधिको प्रयोग घटाउँछ र बालबालिकाको वृद्धि र दैनिक जीवनलाई सुरक्षित राख्छ।
सिफारिस गरिएको
बालबालिकाहरू
  • जसलाई बारम्बार रुघाखोकी लाग्छ।
  • जसले धेरै पटक मध्य कानको संक्रमण भोगेका छन्।
  • जसलाई लामो समयसम्म सिँगान बग्ने र खोकी लाग्ने समस्या छ।
  • जसले राती खोकी वा नाक बन्द भएर राम्ररी सुत्न सक्दैनन्।
  • ६४७ प्योंगवा-रो, उइजेओंग्बु-सि, ग्योन्गगी-दो (मिगोन मेडिकल प्लाजा, तेस्रो/पाँचौँ तल्ला)
  • प्रमुख कार्यकारी अधिकृत: चोई योङ-जे
  • व्यापार दर्ता नम्बर: ५५६-९९-००३७५
  • फोन: १५३३-३०७०

[यस वेबसाइटका सबै सामग्री तुनतुन बाल अस्पतालको सम्पत्ति हो,
अनाधिकृत प्रतिलिपि वा प्रयोग कडा रूपमा निषेध गरिएको छ।]

प्रतिलिपि अधिकार © तुनतुन बाल अस्पताल. सबै अधिकार सुरक्षित।